© Pavel Artemiev, 2023
ISBN 978-5-0059-7668-0
Created with Ridero smart publishing system
Sağlığı iyileştiren ilk gruplarda görme problemlerine pratikte dikkat etmediğimizi itiraf ediyorum. Eklemleri, kalbi ve omurgayı eski haline getirmek, renal ve hepatik kolikten kurtulmak, kan basıncını normalleştirmekle daha çok ilgileniyordum. Dedikleri gibi – kim acıyor.
Fakat…
Balinaların yaşlılıktan değil, görme kaybından öldüğü bir versiyon var. Ve sadece balinalar değil. Hoşumuza gitse de gitmese de yaşam kalitemiz doğrudan gözlerimizin durumuyla alakalıdır. Ve yıllar içinde tüm insanlar için vizyonun gerçek değerinin hızla artması şaşırtıcı değil. Aksi takdirde, muhtemelen olamaz. Beğenin ya da beğenmeyin, işitme ve görme dünyayı algılamanın en önemli iki kanalıdır. Onlar olmadan, hiçbir insani gelişme mümkün olmazdı. Ve burada önemli olan sadece gelişme değil, yaşam kalitesinden daha önce bahsetmiştim ve insanların hayattan zevk almasını sağlayan görme ve işitmedir. İşitme müziktir, seslerdir, her türlü armoniden oluşan bir denizdir. Vizyon sayesinde doğal manzaraların, büyük sanatçıların tablolarının tadını çıkarır, aşık olur, ders çalışır, meslekler edinir, tehlikelerden kaçarız.
Yine de kabul edilmelidir: Çoğunlukla görüşümüzü korumuyoruz. Yanlış uyku, beslenme, ekranın arkasında sıkı çalışma – her şeyin kendi zararlı etkisi vardır. Böylece sağlıklı yaşam grubumuz, bizi daha önce rahatsız etmeyen konular hakkında giderek daha fazla düşünmeye başladı. “Gözlüklü” insanların sayısı arttı ve bana değişmemiş gibi görünen yüzde yüz görüşüm sonunda pozitif diyoptri kazanmaya başladı. Ve sonra kader sanki bilerek beni kör insanlarla bir araya getirmeye başladı. Öyle oldu ki, yaratıcı aktör ve yazar gruplarının bir parçası olarak, körler için yatılı okullara ve görme engelliler için kütüphanelere giderek daha fazla davet edildim. Sonra Braille’de yayınlanan kitaplarla tanışmam ve aynı zamanda sonsuz karanlıkta, test yürüyüşlerinde (ve koyu renk eşarplarla gözlerimiz bağlıydık), yalnızca işitmeye ve bastona güvenmenin nasıl bir şey olduğunu kendim deneyimlemem gerekiyordu.. Kör bir kıza adadığım “Kule” kitabımın kısa süre sonra doğması şaşırtıcı değil ve kitabın birçok okuyucunun sempatisini kazanmasına içtenlikle sevindim.
Öyle ya da böyle, ama vizyon konusu benim için gereksiz olmaktan çıktı. Ve o zaman sağlıklı yaşam grubumuz en popüler tedavi yöntemlerini test etmeye başladı. Neyse ki bizim için çok az kişi yoktu. Her halükarda, çok geçmeden gözlerin çok gerçek zaferler kazanabileceğiniz cephe olduğunu anladık…
Soru göründüğü kadar basit değil. Her durumda, çoğu onlara soruyor.
Evet, gözlük ve lenslerin belirli avantajları vardır. Gözlükler basit ve tanıdıktır, bazı durumlarda sağlam ve güzeldir ve aynı camlar tamamen görünmezdir, bizi hareket kabiliyetinden mahrum etmez ve rahattır.
Ancak her ikisinin de bariz dezavantajları var.
Örneğin, gözlükler burun köprüsünü acımasızca ovalayarak ciltte çirkin bir iz bırakır. Ayrıca en talihsiz anlarda düşme, kırılma, kaybolma eğilimindedirler. Her türlü soruna sahip merceklerle – daha az değil. Özel kaplarda saklanmaları, düzenli olarak değiştirilmeleri gerekir ve bunları takma prosedürü doğruluk ve özel hijyen gerektirir. Ancak en önemli şey, terapötik beklentiler açısından ne gözlüklerin ne de lenslerin pratikte hiçbir şey vermemesidir.
Hızlı bağımlılığa neden olan çoğu durumda gözlük, görmenin bozulmasına katkıda bulunur. Lensler söz konusu olduğunda, bazı enfeksiyonlarda ciddi göz enfeksiyonu risklerinin eklendiği benzer bir durumla karşı karşıyayız. Göz filmlerini sürekli çıkarma ve takma ihtiyacı, gözün mikroflorası üzerinde en iyi etkiye sahip değildir. Enfeksiyonlar ve iltihaplanmalar yaygınlaşıyor ve insanlar gözlerine ek ilaçlar koymak zorunda kalıyor. Sonuç olarak görme, gözlük takıldığında olduğundan daha hızlı bozulur.
Elbette çok şey değişiyor ve her yıl bize yeni nesil gözlük ve lensler sunuyor. Bu yenilikler insanlara ciddi şekilde yardımcı oluyor, ancak aynı zamanda ana sorunu hala çözmüyorlar – vizyonu GERİ DÖNDÜRMEZLER. Ayrıca kaliteli gözlük ve lens fiyatlarının oldukça yüksek olduğunu da kabul etmek gerekir.
Muhtemelen, her şeyden vazgeçebilirsiniz – katarakt gelişimini bekleyin ve ardından cerrahi bir operasyon için çatal atın, cerrahi bir operasyona başvurun ve kendinize bifokal veya hatta trifokal lensler koyun. Görünüşe göre sorun çözülmüş, ancak burada bile doğa bir eğri boyunca atlanamaz. Neden? Evet, çünkü bu ileri teknoloji lensler saygılı bir özen gerektirir. Eski doğal camlar gibi zamanla bulanıklaşabilirler ve düzenli temizlik gerektirirler.
Muhtemelen, önümüzdeki yıllarda tıp bilim adamları doğal lens üretmeyi ve hatta tamamen donör gözleri büyütmeyi öğrenecekler. Ama bu ne kadar sürede olacak? Ve herkese açık olacak mı? Sen ve ben bugünün gerçek koşullarında yaşıyoruz ve fazla beklemek istemiyoruz. Bu nedenle, mevcut olanlardan seçim yapmalıyız. Ve insanlar kan damarlarını ve kılcal damarları kendi başlarına canlandırmayı, eklemleri iyileştirmeyi, böbreklerin, kalbin ve karaciğerin işlevlerini eski haline getirmeyi başardıkları için, o zaman görme yeteneğimize de çok yardımcı olabiliriz. Ameliyatsız ve ilaçsız, görme yetisini kurtarmada etkileyici sonuçlar elde eden insanların deneyimlerini paylaşacağım sonraki bölümlerde bundan bahsedeceğiz.
Dünya halkının tam olarak ne zaman insan gözünün nasıl çalıştığını anlamaya başladığı tartışması bugün bile azalmıyor. Bir Rus göz doktoru olan ünlü Svyatoslav Fedorov’a göre, eski Mısırlıların tıbbi aletleriyle tanıştığında şaşırmıştı. Aletlerin çoğu tıpkı günümüzün neşterlerine, sondalarına, testerelerine, kancalarına, cımbızlarına ve kıskaçlarına benziyordu. Aslında Orta Çağ Avrupa’sında Leonardo da Vinci ve Andreas Vesalius gibi araştırmacılar sayesinde insan vücudu hakkında zaten çok şey biliniyordu.
Elbette her şey yolunda gitmedi ve gözlerin anatomisini inceleyen oftalmoloji bilimi hemen bir bilim haline gelmedi. Keşifler deneme yanılma yoluyla yapılmıştır. Besteci Johann Sebastian Bach’a yapılan üzücü ameliyatı hatırlayalım. O günlerde kataraktın ne olduğunu zaten anlamışlar ve hatta korkunç yöntemlerle onu tedavi etmeye çalışmışlardır. O zamanlar şifacılar “balta” adı verilen özel bir iğne ile göz küresine bir delik açtılar ve bulanık merceği doğal yerinden iterek irisin arkasına sakladılar. Elbette buna tedavi denemezdi ama tam bir sis yerine hasta gerçekten bir şeyler görmeye başladı. Ne yazık ki o günlerde sepsis hakkında çok az şey biliniyordu ve ancak 18. yüzyılın ikinci yarısında, Pasteur, Esmarch ve Koch’un keşiflerinden sonra doktorlar kıyafetleri ve odaları dezenfekte etmeye ve cerrahi aletleri sterilize etmeye başladı. Büyük besteci şanssızdı. John Taylor’ın ameliyatından kısa bir süre sonra öldü. Bir diğer ünlü besteci Georg Friedrich Handel de şanssızdı. Düzenbaz Taylor onunla çalışmayı başardı. Handel neyse ki ölmedi ama ameliyattan sonra tamamen kör oldu.
Bu arada, Taylor’ın kendisi zarar görmeden Rusya’ya gitti ve burada tam olarak aynısını yaptı – kataraktlara ustaca “çatladı” ve çok iyi para kazandı. Ancak hayat onu kabaca cezalandırdı: yaşlılıkta Taylor’ın kendisi kör oldu.
Bununla birlikte, bilim durmadı, Taylor’ın copu, etkilenen merceği değiştirmemeyi, onu gözden tamamen çıkarmayı öğrenen ilk kişi olan Jacques Devial tarafından alındı. Delinmek yerine, daha becerikli aletler kullanarak çoktan bir kesi yaptı. Her durumda, başarısız operasyonların sayısı önemli ölçüde azaldı. Bu arada günümüz göz doktorları da Devial yöntemine göre çalışıyor.
Bir diğer ikonik isim ise Alman fizikçi, doktor, fizyolog ve psikolog Hermann von Helmholtz’dur (1821—1894). Fizik alanındaki birçok keşfin yanı sıra, bu eşsiz bilim adamı insanın işitme ve görme özelliklerini de inceledi. 1850’de gözün fundusunu incelemek için bir cihaz olan oftalmoskopu ve 1851’de korneanın eğrilik yarıçapını belirlemek için bir cihaz olan oftalmometreyi icat etti. Ayrıca, gözün uyum teorisini ilk formüle edenlerden biri olan göz merceğinin eğriliğinin nasıl ölçüleceğini de buldu. Bu adamın tüm başarılarını listelemek zor ve pek çok araştırma kurumuna onun adının verilmiş olması şaşırtıcı değil.
Bizim için, çevresinde dairesel siliyer kasın bulunduğu bikonveks bir mercek olan göz merceğinin çalışmasını ayrıntılı olarak anlatanın Helmholtz olduğunu anlamak daha önemlidir. Siliyer kas gevşemişse lens düzdür ve uzak görüş çalışır. Bir kişi bir şeyi yakından görmek isterse, siliyer kasını zorlar ve o da merceği sıkıştırarak dışbükey yapar. Ortaya çıkan görüntü retinaya girer ve daha sonra resim şeklinde beyne gönderilir. Başka bir deyişle Helmholtz, görüntülerin odaklanmasını kontrol eden şeyin göz merceği olduğuna inanıyordu. Ayrıca merceğin yetersiz çalışmasını harici merceklerle telafi etmeyi önerdi – miyop için bikonkav “eksi” mercek ve ileri görüşlülük için bikonveks “artı” mercek. Gözlük hayatımıza böyle girdi.
Amerikalı göz doktoru Profesör William Horatio Bates (1860—1931), Helmholtz’un gelişimini önemli ölçüde destekledi. Çoğu doktorun aksine, gözlük takan çoğu kişinin her yıl daha güçlü camlara sahip gözlüğe ihtiyacı olduğunu açıklayarak gözlüğe savaş açtı. Ayrıca, görünür görüntülere odaklanmadaki ana rolün lens tarafından değil, göz küresinin kendisi tarafından oynandığını kanıtlamaya çalıştı. Yani, akomodasyon süreci (gözün netliğe odaklanması) altı okülomotor kas tarafından kontrol edilir. Ve görme bozukluğuna neden olan bu kasların çalışmasının ihlalidir: miyopi, hipermetrop, şaşılık ve astigmatizm. Ana argüman olarak William Bates, gözlüklerin göz kaslarının çalışmasına izin vermediğini gösterdi. İşe yaramayan şey hızla körelir.
Buna göre Bates, verilen gözlükleri daha zayıf olanlarla değiştirerek bırakmayı teklif etti. Ve en önemlisi, okülomotor kasların çalışmasını normalleştirmek için özel egzersizler kullanmayı önerdi. Bates’e göre görüşü düzeltmenin yanı sıra, nedeni gözlerde tıkanıklık olarak kabul edilmesi gereken glokom, katarakt, retinal distrofi gibi tehlikeli hastalıkları da önler. Böylece sadece görme düzeltilmez, aynı zamanda gözlerin gençliği de uzatılır.
Zamanla, Bates önemli sayıda öğrenci ve takipçi kazandı, ancak resmi oftalmoloji onun yöntemlerini benimsemek için acele etmiyor. Bu tutumun nedenlerinden biri, tıbbın başlangıçta bir hizmet sektörüne dönüştürülmesi ve hizmetlerin çok iyi ödenmesi olarak adlandırılabilir. Gözlükler, lensler, göz ameliyatları – tüm bunlar uzun zamandır günümüz pazarının önemli bir segmenti haline geldi. İkinci sebep tembelliğimizdir. Aslında doktorların insafına teslim olmak, kendi sağlığınıza kavuşmak için belirli çabalar sarf etmekten çok daha kolaydır. Ve burada seçim zaten tamamen bireyseldir: Kendiniz üzerinde çalışma arzusu yoktur, cüzdanınızı daha geniş açın. Sorunun anlaşılması ve gereken kararlılık varsa, biraz sabırlı olun – ve gidin!
Бесплатный фрагмент закончился.