Editor Андрей Тихомиров
ISBN 978-5-0059-6855-5 (т. 6)
ISBN 978-5-0059-5237-0
Created with Ridero smart publishing system
Siberië maakt deel uit van het Aziatische grondgebied van Rusland, van de Oeral in het westen tot de bergketens van de Pacific Divide in het oosten en van de oevers van de Noordelijke IJszee in het noorden tot de hooggelegen steppen van Kazachstan en de grens met Mongolië in de zuiden. Het reliëf van Siberië is zeer divers. Binnen zijn grenzen zijn 4 grote geomorfologische regio’s duidelijk te onderscheiden: het West-Siberische Laagland, het Centraal-Siberische Plateau, de bergen van Zuid-Siberië en het stelsel van bergen in het noordoosten (Verkhoyansk-Kolyma Territory).
De eerste sporen van menselijke aanwezigheid in Siberië dateren uit het stenen tijdperk. De vindplaatsen van de primitieve mens uit het Boven-Paleolithicum werden ontdekt op de rivieren: Ob, Angara, Yenisei, nabij Irkoetsk, in Transbaikalia. Archeologisch onderzoek op de Angara en Yenisei toonde aan dat aan het einde van de Solutrean en aan het begin van de Madeleine-tijd een persoon doordrong in deze afgelegen oostelijke regio’s, die een cultuur had die heel dicht bij de Boven-Paleolithische cultuur van de Russische Laagvlakte stond. Het vroegste van de monumenten van deze soort is een nederzetting gevonden in de stad Irkoetsk, waar naast de botten van een neushoorn, een rendier en andere dieren uit het Kwartair, versierde voorwerpen gemaakt van mammoetslagtanden, evenals botten en stenen werktuigen, inclusief puntige, die lijken op, te oordelen naar de beschrijving, de Solutrean-toppen van Europa. Iets later, Solutrean-Madlenian, omvat de tijd vondsten in Buret, aan de Angara-rivier, en in het dorp Malta aan de Belaya-rivier – een zijrivier van de Angara, waar de overblijfselen van typische Boven-Paleolithische nederzettingen werden ontdekt, waarin jagers van mammoeten, neushoorns, rendieren, wilde paarden en stieren. Een van de paleolithische woningen gevonden in Buret had een rechthoekig plan met licht afgeronde hoeken. Langs de randen van de woning, direct boven de verdieping van de vloer, werden de dijbenen van een mammoet verticaal uitgegraven. Voor meer stabiliteit werden ze in de putten geklemd met andere botten en kalkstenen tegels. Deze botten dienden als pilaren of steunen voor het dak van de woning. Een smalle doorgang leidde uit de woning, ook langs de randen voorzien van symmetrisch geplaatste mammoetdijbenen. Binnenin werd een haard geplaatst, bewaard in de vorm van een continue opeenhoping van asmassa. Het dak van de woning was gemaakt van rendiergeweien. Op de naburige Maltese locatie aan de rivier de Belaya bestonden woningen met een vergelijkbaar ontwerp.
Te oordelen naar de overgebleven overblijfselen, liggen de woningen van Bureti en Malta opvallend dicht bij de half-ondergrondse winterwoningen van de Arctische stammen uit de 17e-18e eeuw. Dat waren bijvoorbeeld de Valkars, of letterlijk «huizen uit de kaken van een walvis», onder de gevestigde Chukchi. Het frame van de walkars was, zoals hun naam al aangeeft, de kaken van een walvis en de wanden waren gemaakt van de wervels en andere grote botten van dit dier. Beschreven door Russische reizigers aan het einde van de 18e eeuw. de walkars van de Chukchi vallen samen met de paleolithische woningen van Buret, niet alleen qua constructiemethoden, maar ook qua grootte, vorm en karakteristieke details zoals de aanwezigheid van pilaren die in kuilen zijn ingeklemd voor stabiliteit met stenen.
In de woningen van Bureti en Malta bevonden zich tal van stenen werktuigen die door hun inwoners waren achtergelaten of verloren, dicht bij die van de vroege Madeleine van Oost- en West-Europa, evenals rijke sets sieraden en kunstproducten, waaronder sculpturale afbeeldingen van vrouwen en vliegende vogels.
Op de rotsen in de vallei van de rivier de Lena, nabij het dorp Shishkino, onder de bescherming van stenen kroonlijsten, afbeeldingen van uitgestorven dieren uit het Kwartair, wilde paarden en een primitieve stier, waarvan de botten worden gevonden in de lagen van Paleolithische sites, overleefd in rode verf.
Maar al in deze nederzettingen, die qua kenmerken buitengewoon dicht bij de Europese liggen, worden ook dergelijke kenmerken van cultuur aangetroffen die niet kenmerkend zijn voor het Boven-Paleolithicum van Europa.
Zorgvuldige en uitgebreide opgravingen van een aantal nederzettingen (Afontova Gora in Krasnoyarsk, Kaiskaya Gora in Irkoetsk, Shishkina Makarova aan de Lena, Oshurkovo en Nyanga aan de Selenga, Joints in Altai) toonden aan dat overal in deze uitgestrekte uitgestrektheid van Oost-Siberië in de Boven-Siberië Paleolithicum, zowel de vormen als de techniek van het maken van steenproducten veranderden drastisch. De belangrijkste massa stenen werktuigen wordt hier vertegenwoordigd door dingen van een volkomen ongebruikelijk type in vergelijking met Europese. Dit zijn voornamelijk grote halvemaanvormige schrapers met een convex boogvormig mes, evenals enorme hakgereedschappen gemaakt van hele langwerpige kiezelstenen, waarvan het ene uiteinde door een dwarse spall wordt omgezet in een steil, bijna verticaal mes, meestal slechts lichtjes afgezet met stoffering. Zeer typerend voor dit soort nederzettingen zijn eigenaardige producten zoals skobels, gemaakt van hele kiezels, waarin aan een uiteinde brede, van twee kanten gerichte spaanders een breed wigvormig blad vormden.
Nog onverwachter is de omstandigheid dat in het Boven-Paleolithicum van Siberië dergelijke technische methoden en gereedschappen worden gevonden die alleen in de Mousteria-tijd in Europa en Centraal-Azië bekend waren. Dat zijn bijvoorbeeld de kernen van het archaïsche schijfvormige type; van de brede en massieve platen met een driehoekige vorm die ervan waren verwijderd, werden punten met hetzelfde archaïsche uiterlijk gemaakt, vergelijkbaar met de Mousteriaanse punten. Vaak lijken dergelijke punten zo op de Mousteriaanse punten dat ze alleen door het materiaal kunnen worden onderscheiden. Even kenmerkend voor het Siberische Boven-Paleolithicum in hun archaïsche uiterlijk zijn de zijschrapers, waarvan de vorm en het karakter van de afwerking opnieuw de vormen herhalen die specifiek zijn voor de Mousteriaanse monumenten van het Westen.
In de Siberische nederzettingen was de Boven-Paleolithische techniek van het scheiden van lange mesachtige platen met regelmatige evenwijdige randen aan de achterkant echter algemeen bekend. Hier vindt u steenproducten van zeer perfecte en laat in vergelijking met Europese vormen: conische en prismatische kernen van regelmatige snede, smalle en lange mesachtige platen, dunne punten. Er zijn bovendien eenvoudige en grove snijtanden in vergelijking met Europese. Er zijn miniatuur zijschrapers, vaak schijfvormig, vergelijkbaar met de latere (Azilian) zijschrapers van West-Europa. In de lagen van de Boven-Paleolithische nederzettingen van Siberië worden, samen met gereedschappen van het Mousteriaanse type, ook beenderen gevonden die typerend zijn voor het Boven-Paleolithicum, waaronder de zogenaamde «toverstokken van de leiders», evenals gekartelde harpoenen van plat Aziliaans vormen en botpunten die dienden als punten van speren of pijlen.
Boven-paleolithische artefacten uit Siberië: 1 – kern van prismatisch type; 2 – schraper gemaakt van platte kiezelstenen; 3 – een punt van een laurierbladvorm; 4 – harpoen van been; 5 – tip invoegen; 6 – puntig. 1, 2 en 6, uit Transbaikalia; 3, 4 en 5 – van de Verkholenskaya-berg, nabij Irkoetsk. World History, deel I, hoofdredacteur E. M. Zhukov, M., State Publishing House of Political Literature, 1956, p. 79
Het materiaal waaruit stenen werktuigen werden gemaakt, is aan het veranderen. Voorheen werd vooral lokale grijze en zwarte vuursteen gebruikt, die in kalksteen voorkomt. Nu zijn de belangrijkste grondstoffen voor de ambachtslieden uit het stenen tijdperk rotsblokken van kwartsiet, kiezelstenen, zwarte en groene jaspisachtige leisteen, verzameld aan de oevers van de Angara, Selenga, Lena, Yenisei en andere Siberische rivieren.
Veranderingen in cultuur bestrijken niet alleen het gebied van technologie voor de vervaardiging van stenen en benen werktuigen; voorheen rijke kunst verdwijnt bijna geheel; de aard van de nederzettingen verandert; in plaats van uitgestrekte permanente woningen, verspreiden schijnbaar lichte draagbare plaagtenten zich.
De laatste ontdekkingen hebben aangetoond dat er tegelijkertijd een cultuur bestond die vergelijkbaar is met het Boven-Paleolithicum van Siberië in de uitlopers van de Oeral (aan de Chusovaya-rivier), in Altai en in Noord-Kazachstan, evenals langs de bovenloop van de Irtysh Rivier. Ten zuiden en oosten van Baikal zijn locaties van de Boven-Paleolithische cultuur, identiek aan die van de Angara-Yenisei, te vinden in het stroomgebied van de rivieren Tola en Orkhon (op het grondgebied van Mongolië). Hier gaan ze nauw samen met het Boven-Paleolithicum van Noord-China.
Monumenten uit het Neolithicum zijn open in alle regio’s van Siberië. In het 3e millennium voor Christus. e. de Kaukasoïde stammen van de Afanasiev-cultuur die in de uitlopers van de Sayan- en Altai-cultuur leefden, hielden zich bezig met veeteelt en leerden hoe ze metaal (koper en brons) moesten verwerken, terwijl de bevolking van de meer noordelijke bosgordel zich nog in het neolithische stadium bevond. In ongeveer het 2e millennium voor Christus. e. de hele steppe- en bossteppestrook van Siberië van de Oeral tot Transbaikalia werd bewoond door stammen van herders-boeren die goed bekend waren met de winning en verwerking van koper en brons, en een deel van de West-Siberische stammen trok oostwaarts naar de Yenisei (Andronovskaja-cultuur). Aan het einde van het 2e millennium voor Christus. e. Nieuwkomers uit het zuidoosten, de Mongoloïden, sloten zich aan bij de omgeving van de inheemse bevolking van het Minusinsk-bekken, en in de materiële cultuur van deze tijd zijn enkele gemeenschappelijke kenmerken met de cultuur van China (Karasuk-cultuur) terug te vinden. De ontwikkeling van de veeteelt droeg bij aan de overgang van de Zuid-Siberische stammen uit de bronstijd van het matriarchaat naar het patriarchaat. In het noorden verliep de ontwikkeling van sociale relaties langzamer, en bij sommige stammen (bijvoorbeeld onder de Chukchi, Koryaks, etc.) liep deze overgang aanzienlijk vertraging op. In het 1e millennium voor Christus. e. bronzen werktuigen waren al doorgedrongen in bepaalde noordelijke bosgebieden (wat wijst op de connectie tussen de bos-steppe veeteeltstammen en taiga-jagers), tegen het einde van deze periode werd de ijzerverwerking onder de knie. Hoe landbouw groeide (in het zuiden zelfs met behulp van kunstmatige irrigatie) en veeteelt, die in de steppegebieden een nieuwe vorm van nomaden kregen.
2e helft van het 1e millennium voor Christus e.– dit is de periode van roofzuchtige oorlogen, de toevoeging van tribale allianties en de toewijzing van tribale aristocratie. Het was tot deze tijd dat de verschijning van rijke grafheuvels van de tribale adel (Pazyryk-cultuur) met een groot aantal geïmporteerde items en uitstekende voorbeelden van lokale toegepaste kunst (bijvoorbeeld dierenstijl) teruggaat.
De Sayano-Altai-stammen van deze tijd worden in de Chinese kronieken genoemd onder de naam van de Dinlins, die aan de vooravond van de 3e en 2e eeuw staan. BC e. werden veroverd door de Hunnen. Sinds die tijd werd Zuid-Siberië van Altai tot Transbaikalia de noordelijke buitenwijken van de Hunnische bezittingen. Gedurende deze periode nam de invloed van de Chinese cultuur op de Siberische stammen toe, zoals blijkt uit de vondsten van Chinese voorwerpen en munten in Siberië. Het is mogelijk dat de residentie van een van de Hun-gouverneurs (de voormalige Chinese commandant Li Ling) zich bevond nabij de monding van de Abakan-rivier, waar de ruïnes van een Chinees gebouw uit de 1e eeuw voor Christus werden ontdekt en bestudeerd. BC e.
Onder de aanval van de Hunnen verhuisde een deel van de Gyan-Gun-stammen vanuit Noordwest-Mongolië naar de Yenisei, en de Dinlins werden gedeeltelijk naar het noorden en noordwesten geduwd en brachten hun hogere cultuur daarheen; degenen die ter plaatse bleven, vermengden zich met de nieuwkomers – de Mongoloïden.
In West-Siberië, als resultaat van de opmars van bos-steppe herdersstammen langs grote waterwegen (die moderne onderzoekers beschouwen als Oegriërs) door de taiga-zone naar het verre noorden, wordt een speciale cultuur gevormd in de benedenloop van de Ob, een combinatie van zuidelijke en Arctische kenmerken. Tegelijkertijd werd in gebieden ver van grote rivieren de noordelijke archaïsche cultuur nog steeds bewaard.
De dominantie van de Hunnen in Zuid-Siberië eindigde aan het begin van het 1e millennium na Christus. e. De eerste helft van dit millennium was het tijdperk van de vorming en overheersing in Centraal-Azië van nieuwe, opeenvolgende stamverenigingen (Xianbei, Rourans). Tegen de 6e eeuw v. de Altai Turken Tu-Gyu versterkt. In het midden van het 1e millennium na Christus e. de volkeren van de Yenisei Kirgizië in de Sayan-regio (voorouders van de Khakasses), Kurykans of Guligans, in de Baikal-regio (voorouders van de Buryat-Mongolen en Yakuts), Mohe aan de Amur en in Primorye (voorouders van de Amur Tungus, afstammelingen van de Ilau) en een aantal anderen. In de 8e eeuw tu-gyu werden verslagen door de Oeigoeren, en in de 9e eeuw. In hun plaats werden de Yenisei Kirgiziërs, die tegen die tijd sterker waren geworden, naar voren geschoven, die de Chinese kroniekschrijvers Khagyas (Khakas) noemden.
De oudste begrafenis uit de bronstijd in de zuidoostelijke Sayan werd gevonden in Boerjatië
Archeologen van de Irkutsk National Research Technical University (IRNITU) hebben in Boerjatië meer dan 30 rituele bouwwerken ontdekt en de oudste begrafenis uit de late bronstijd in het zuidoosten van Sayan, meldt de persdienst van de universiteit.
«Archeologen voerden opgravingen uit in het Okinsky-district van Boerjatië. Ze ontdekten meer dan 30 rituele structuren en de oudste menselijke begrafenis uit de late bronstijd in het zuidoosten van Sayan», zegt het rapport.
De universiteit verduidelijkte dat de begraven persoon niet in een traditionele grafkuil lag, maar op het aardoppervlak onder een stenen heuvel omringd door een ringvormige lay-out. Bij de borst van de overledene werden rode en gele stenen gevonden. Wetenschappers geloven dat de vondsten een heilige betekenis hebben. De begrafenis verschilt ook van die welke al bekend zijn in de Baikal-regio door het feit dat het skelet met zijn kop naar het zuidoosten is gedraaid. Vergelijkbare graven, maar met de oriëntatie van het lichaam naar het noordwesten, werden gevonden door archeologen in het noorden van Khubsugul in Mongolië.
Wetenschappers meldden dat de botten slecht bewaard waren gebleven en daarom is het moeilijk om het geslacht van de begravenen vast te stellen – het is bekend dat het een tiener was. De onderzoekers overhandigden monsters van de overblijfselen aan de Canadese wetenschapper Angej Weber, die een radiokoolstofanalyse gaat doen in het laboratorium van Oxford University. Dit bepaalt de ouderdom van de vondst.
Archeologen ontdekten ook 34 heuvelvormige structuren. De heuvels zijn vier tot zes meter in doorsnee. Sommige cenotafen zijn beschadigd tijdens de bouw van moderne huizen. Buurtbewoners gebruikten voor de bouw van metselwerk, dat in de tuinen werd gevonden.
https://ria.ru/20210816/pogrebenie-1745889416.html
In de 2e helft van het 1e millennium na Christus. e. in Zuid-Siberië ontstaan de eerste staatsformaties, verspreidt het Turkse schrift (Orkhon-Yenisei-inscripties) zich en ontstaat er een vrij hoge cultuur op basis van door ploegen geïrrigeerde landbouw van lokale stammen en nomadische veeteelt van de dominante Turkse stammen. In deze tijd was Zuid-Siberië verbonden door handels- en politieke betrekkingen met China (de periode van de Tang-dynastie). De heersende stammen van de Zuid-Siberische staatsverenigingen onderwierpen de bosjagende stammen, plaatsten hen in de positie van afhankelijke «Kyshtyms» en legden eerbetoon op in de vorm van bont, dat op de zuidelijke markten werd verkocht.
Staat van de Yenisei Kirgizië aan het begin van de 10e eeuw. werd ook verzwakt door oorlogen met de Khitans en viel uiteen in twee kleine khanaten, die aan het begin van de 13e eeuw. werden ook veroverd door de Mongolen. Na de eerste verovering door de Mongolen (die duurde van 1207 tot 1209), kwamen de Khakass en Tuvans herhaaldelijk in opstand en werden uiteindelijk pas in 1270 onderworpen.
In het midden van de 13e eeuw. heel Siberië, behalve de uiterste noordelijke regio’s, werd een deel van het Mongoolse rijk, en Oost-Siberië, inclusief de Sayans, werd een deel van de Jagatai (Chagatai) ulus, en West-Siberië, inclusief Altai, werd een deel van de Jochi (Gouden horde) ulus. Na de ineenstorting van de Gouden Horde in de 15e eeuw. in West-Siberië werd de Siberische Khanate (Siberische Yurt, Siberisch koninkrijk) gevormd. In de 13e-14e eeuw. het grondgebied van de Siberische Khanate onder de naam «Ibiri» maakte deel uit van de Juchi ulus, en in de eerste helft van de 15e eeuw maakte het deel uit van de Oezbeekse staat Abulkhair. Daarna was het onderworpen aan de Nogai Murzas. Aan het einde van de 15e eeuw de macht in Siberië werd gegrepen door Ibak (Ibrahim), die wordt beschouwd als de grondlegger van het onafhankelijke Siberische Khanate, dat de Baraba-steppe in het zuiden omvatte en in het noorden bijna de Noordelijke IJszee bereikte. De hoofdstad van de Khanate was oorspronkelijk de stad Chingi-Tura (op de plaats van de moderne stad Tyumen). De belangrijkste kern van de bevolking van het khanaat waren de Turks sprekende stammen, verwant aan de Kazachen en de zuidelijke Altaiers en bekend als de «Siberische Tataren», en de Fins-Oegrische taiga-stammen brachten hulde aan hen. De belangrijkste bezigheid van de bevolking was de nomadische veeteelt; er werd gejaagd, gevist, bijen gehouden. Het kanaat bestond uit een aantal feodale districten (uluses). Khan stond aan het hoofd van de staat. Vertrouwend op de steun van de Nogai Horde, probeerde de Siberische Khanate zijn invloed uit te breiden naar Kazan. Onder Khan Ibak werden relaties aangeknoopt met de Moskouse groothertog Ivan III. Aan het begin van de 16e eeuw de macht ging over op Khan Mohammed van de lokale dynastie van de Taiougina-clan, die de hoofdstad verplaatste van Chingi-Tura naar de stad Kashlyk. Na de verovering van het Kazan Khanate door Rusland erkende de Siberische Khan Ediger in 1555 zichzelf als een vazal van Moskou en beloofde hij een jaarlijks eerbetoon te betalen. In de jaren 60. 16e eeuw De troon van de Khan werd ingenomen door de Shiban-prins Kuchum, die stopte met het betalen van eerbetoon en beslag legde op de rivierroutes die van Siberië naar de Oeral leidden. Als resultaat van de campagne van Russische militaire detachementen onder leiding van Yermak, werd Kuchum verslagen en werd de hoofdstad ingenomen in 1581. Aan het einde van de 16e eeuw. verschillende detachementen Russische troepen werden naar Siberië gestuurd onder het bevel van de gouverneurs van Moskou, die een aantal forten bouwden op het grondgebied van het khanaat (Tyumen, Tobolsk, Verkhoturye, Tura) en in 1598 uiteindelijk Kuchum versloegen. De toetreding van het Khanate tot Rusland versnelde de ontwikkeling van feodale betrekkingen tussen de volkeren van Siberië, droeg bij tot de opkomst van productiekrachten en droeg bij tot de toenadering van de Siberische volkeren tot het Russische volk.
Бесплатный фрагмент закончился.